Reglement over de Civile Rechtspleginge voor de Oostenrycksche Nederlanden (josephus Ii)

Reglement over de Civile Rechtspleginge voor de Oostenrycksche Nederlanden

Author	(Josephus II)
Publisher	Brussel: Pauwels, 1786
Edition
Weight	190 gram
CF	STCV 7026553
Keywords	burgerlijk procesrecht, rechtspleging, Oostenrijkse Nederlanden, Belgi�, Brussel, recht, bestuurskunde, overheidspublicaties, rechtspraak, jus, Josephinische Strafgesetz, Joseph II
Booknumber	21003
Category's	Old & Rare (18th Century) Mental Sciences (Law) History & Archaeology (Europe) History & Archaeology (18th Century) History & Archaeology (Law)
8-vo (12,5 x 20 cm). Pp. (8), 150. Half-linnen. Onafgesneden. Collatie : a4 A-I 8 K 4. Joseph II (1741 � 1790), de zoon en opvolger van Maria Theresia, was een aanhanger der Verlichting en trachtte dat ook in zijn politiek handelen te verwezenlijken. Met name op het gebied van de rechtspraak nam hij initiatieven tot hervorming van de rechterlijke organisatie, het burgerlijk procesrecht en het strafrecht. Doordat hij dat echter overhaast en ondoordacht deed, stuitten die hervormingen op nogal wat verzet en vele daarvan werden dan ook niet uitgevoerd of weer ingetrokken. Toch heeft hij op het gebied van de rechtspraak zeker hervormingen kunnen doorvoeren, met name geldt dat voor het in 1787 afgekondigde �Josephinische Strafgesetz�. Ook in de Oostenrijkse Nederlanden werd in die periode over de rechtshervorming gesproken. Jean Baptiste Le Cat (1744 � 1818), advocaat bij de Raad van Vlaanderen, zond de Keizer in 1785 een �Essai d�un nouveau style et mani�re de proc�der en mati�re civile pour les Pays-Bas�. Le Cat was een interessante figuur die tevens redacteur was van het weekblad �Den Vlaemschen Indicateur�. Dit spectatoriale tijdschrift zette zich in voor de herwaardering van de moedertaal die �immers ouder is dan het Frans, vermits zij verband houdt met het Keltisch en het Grieks�. In 1806 werd Le Cat, toen rechter in het Crimineel Hof te Gent, overigens belast met de vertaling in het Nederlands van het nieuwe Wetboek van Burgerlijke Rechtspleging. Sommige suggesties van Le Cat vindt men terug in dit keizerlijk Reglement, dat een geheel nieuwe procedureregeling invoerde. Zonder problemen was dit Reglement echter niet tot stand gekomen. De keizer had in eerste instantie Joseph von Crumpipen, kanselier van Brabant, de opdracht gegeven die rechtshervorming voor de Oostenrijkse Nederlanden te ontwerpen. De paternalistische keizer vond diens ontwerp echter niet ver genoeg gaan en schakelde zijn �keizerlijk en koninklijk commissaris� Karl Anton von Martini in. Die had reeds het Wetboek van Lombardije gemaakt en de nauwelijks gewijzigde vertaling daarvan werd nu op 3 November 1786 gepubliceerd om op 1 Mei 1787 in de Nederlanden ingevoerd te worden. Die �vreemde� hervorming stootte echter op hevig verzet van de magistratuur en de balie in de Nederlanden, zodat de Keizer reeds op 28 Mei 1787 gedwongen werd dit Reglement op te schorten door een �Declaratie van den Keyser, medebrengende Surseantie van het nieuw Reglement der Civiele Procedure� (gedrukt door P.F. de Goesin te Brussel; deze uitgave wordt overigens nog niet vermeld door de STCV). En korte tijd later werd het Reglement, samen met andere hervormingen (nieuwe rechtbanken, oprichting van �intendances�) ingetrokken. Het verzet van de Standen tegen de hervormingen mondde tenslotte uit in de Brabantse Opstand van 1789. De �Tafel der Capittels� vermeldt 39 hoofdstukken, van �Van de rechtspleginge in �t generael� en �Van de mondelinge Rechtsvoorderinge� tot aan �Van de Advocaeten� en �Van de Rechters�. De STCV vermeldt onder Nr 7026553 vier exemplaren, met 2 verschillende vingerafdrukken. Van ons exemplaar is de vingerafdruk identiek aan STCV 7026553 met als a2 RU, de z.g. state 1. Daar is blad D3 ook foutief gesigneerd als D4, evenals in ons exemplaar. Bij 3 exemplaren ontbreekt blad K4, maar dat is een blank. Bij ons exemplaar is dat aan het omslag geplakt. In hetzelfde jaar verscheen ook een Franstalige editie �Reglement de la proc�dure civile pour les Pays-Bas autrichiens�, eveneens bij Gerard Pauwels (STCV 7025939) en het jaar daarop ook nog eens in het Nederlands bij Petrus-Josephus Hanicq in Mechelen (STCV 7017945) . Gerard Pauwels � drucker van Syne Majesteyt, op de groote Merckt - was in Brussel alleen in de jaren 1787 en 1788 als drukker actief. Met wapenschild-houtsnede op titelpagina en twee fraaie houtsnee-vignetten. Enkele katernen papier-gerelateerd bruinig en rugje met linnen versterkt, maar verder een goed exemplaar.
Prijs	� 125.00

Obrechtstraat 4
3572EE, UTRECHT
The Netherlands
Tel	+31 6 42600325
@	info@zaalbooks.nl
CoC	30183562
VAT	NL176385307B01

Reglement over de Civile Rechtspleginge voor de Oostenrycksche Nederlanden

(Josephus II)